'Klimaatpessimisten creëren schijnzekerheden'

Is de mens verantwoordelijk voor de versnelde opwarming van de aarde? Geoloog Salomon Kroonenberg heeft zo zijn twijfels. Het is een illusie dat wij het klimaat kunnen reguleren door minder CO2 te produceren, zegt de hoogleraar aan de TU delft.

In zijn spraakmakende klimaatfilm An inconvenient truth gunt de voormalige Amerikaansevice-president Al Gore ons een kijkje in de nabije toekomst. Door de razendsnelle opwarming van de aarde smelten de poolkappen, waardoor de zeespiegel stijgt en dichtbevolkte kustgebieden onbewoonbaar worden.

Eigen schuld, zegt Gore, want de opwarming van het klimaat wordt veroorzaakt door de enorme hoeveelheden broeikasgas die wij produceren, het roemruchte CO2. Geoloog Salomon Krooneberg (59) spreekt met onverhulde bewondering over de manier waarop de film is gemaakt. "het is een prachtig college. Als je een boodschap wilt overbrengen is dit de manier. Daar kunnen hoogleraren nog iets van leren." Het enige probleem met de film is volgens Kroonenberg dat de boodschap niet klopt. "Gore beweert dat ons klimaat de afgelopen 11.000 jaar constant is geweest en dat het nu ineens verandert, maar dat is onzin. Het klimaat verandert vorotdurend. Zijn verhaal is opgedikt, demagogisch."

"Hij rekt de waarheid op, gebruikt oneigenlijke argumenten. De bewering dat de opwarming nog nooit zo snel is gegaan als nu? Onjuist. De afgelopen eeuw is de zeespiegel 13 centimeter gestegen, maar in het verdere verleden is dat wel eens 4 meter geweest in één eeuw. Het kan dus veel snelelr, op een natuurlijke manier, zonder invloed van de mens."

Cyclus

De bodemvorser uit Delft ontkent niet dat het klimaat warmer wordt, maar als geoloog denkt hij in perioden van honderduizenden en zelfs miljoenen jaren. Op zo'n tijdschaal stelt de huidige opwarming van de aarde weinig voor.

"Eens in de honderduizend jaar hebben we een ijstijd. Als je naar die cyclus kijkt, zijn we nu al weer over het warmste punt heen. Over 10.000 jaar zitten we in de herfst, over 40.000 jaar zitten we middenin de volgende ijstijd."

"Binnen die lange perioden treden schommelingen op die we minder goed kunnen voorspellen. In de Middeleeuwen hebben we een warme periode gehad, daarna kwam er een kleien ijstijd die geduurd heeft tot de negentiende eeuw. Of we op de drempel staan van een nieuwe kleine ijstijd? Dat zou zomaar kunnen. Dan praat je over enkele tientallen tot honderden jaren."

Kilimanjaro

Toch is hij géén klimaatscepticus, beweert hij zelf. Hij wil best aannemen dat de mens een zekere rol speelt in de opwarming van het klimaat. Alleen, wat doe je met die kennis? "Minder energie verbruiken zodat we minder broeikasgas produceren? Het broeikasgas ondergronds opslaan? Als we morgen CO2 onder de grond stoppen gaat het overmorgen echt niet sneeuwen op de Kilimanjaro."

"Het klimaatsysteem is zó complex. Honderduizend jaar geleden, in de warme periode tussen de laatste twee ijstijden, steeg de zeespiegel 6 meter terwijl er geen sprake was van abnormale CO2-gehaltes. De mensen zien slechts één scenario: het wordt warmer, dat komt door de CO2 en dus moeten we minder stoken."

"Wat zouden we dan moeten doen als het de komende 35 jaar kouder wordt? Wat is dan de discussie? Zo was het ook in de jaren zeventig. Toen geloofde iedereen dat er een nieuwe ijstijd aankwam, want tussen 1940 en 1970 daalde de temperatuur. Als dat straks opnieuw gebeurt, moeten we dan meer gaan stoken, meer CO2 produceren om de kou tegen te gaan?""

"Dat kan niet, want we weten dat de olievoorraden eindig zijn. Kou nemen we op de koop toe. Ik vind ook dat we energie moeten besparen en alternatieve energiebronnen moeten ontwikkelen, maar dat heeft niets te maken met de klimaatdiscussie. Het is een illusie te denken dat wij het klimaat kunnen reguleren."

"Zelfs als we dat wél zouden kunnen, welk klimaat wil je dan hebben?  Leg die vraag maar eens voor aan de Verenigde Naties. Daar worden de landen het niet over eens. Wat goed is voor de een, is slecht voor de ander. Ik zeg: ga er  u maar vanuit dat het klimaat sowieso verandert, door de mens of vanzelf."

"Pas je dan maar aan. Investeer niet in de ondergrondse opslag van CO2, want dan geef je geweldig veel geld uit aan iets dat wellicht geen effect heeft. Gebruik dat geld liever voor de bouw van dijken. Maak jezelf niet zo afhankelijk van het welslagen van die ene theorie."

Klimatologen die Kroonenbergs verhaal bestrijden, zeggen er direct bij dat ze hem respecteren als wetenschapper. Alleen, hij is geen klimaatdeskundige maar een geoloog. Schoenmaker  houd je bij je leest? Hij lacht. "Klimatologen kijken per minuut. Ze zijn al blij als ze het weer tien dagen vooruit kunnen voorspellen. Je kunt ook op een grotere schaal naar het weer kijken. Je kunt bijvoorbeeld zeggen: na de zomer komt de herfst. Ook: om de honderdduizend jaar hebben we een ijstijd."

"Klimatologen durven niet ver genoeg in de toekomst te kijken. Ze moeten leren denken in trendbreuken. Laat die kleine details even los! Klimaatpessimisten creëren schijnzekerheid. Waarom zou het van nu af aan maar één kant op gaan? Hun modellen gaan alleen maar omhoog. Dat vind ik bezwaarlijk.

Mammoeten

De opwarming zal nog wel een tijdje doorgaan, maar uiteindelijk wint de kou het volgens de hoogleraar toch weer van de warmte. Als ons land niet wordt bedolven onder dikke gletchers, krijgen we hier op z'n minst een toendra die zo koud is dat er geen boom meer groeit.

Tijdens de vorige ijstijd leefden hier mammoeten en sabeltandtijgers. Geen eekhoorntjes, die zaten rond de Middellandse Zee, het hele ecosysteem migreert naar het zuiden. Dat heeft het al twintig keer gedaan, want zo vaak heeft de aarde een ijstijd gekend.Wij bestaan 200.000 jaar, dus wij hebben er twee meegemaakt. Dit is niet nieuw."

Artikel: 'Klimaatpessimisten creëren schijnzekerheid'

Bron: Brabants Dagblad van zaterdag 3 februari 2007

Auteur: Michel Brandsma